SEO ve AEO.
Arama artık yalnızca on mavi bağlantı değil. Google'ın yapay zekâ özetleri, ChatGPT ve Perplexity de sitenizi okuyor — ve bambaşka şeylere bakıyorlar.
SEO sitenizin arama sonuçlarında sıralanmasını hedefler; AEO (Answer Engine Optimization) ise yapay zekâ motorlarının cevabını üretirken sitenizi kaynak göstermesini hedefler. İkisi aynı temeli paylaşır: temiz HTML, hızlı yükleme ve doğru yapısal veri. Fark hedefte: SEO'da tıklama, AEO'da doğru alıntılanmak istersiniz. Bu da içeriğin kısa, kesin ve çıkarılabilir bloklar hâlinde yazılmasını gerektirir.
SEO ile AEO arasındaki fark
Geleneksel SEO'da hedef bellidir: sorguda üst sırada çıkmak ve tıklanmak. Yapay zekâ motorlarında ise kullanıcı çoğu zaman sitenize hiç gelmez — cevabı doğrudan alır. Bu durumda kazanç tıklama değil, cevabın içinde adınızın geçmesidir.
| SEO | AEO | |
|---|---|---|
| Hedef | Sıralama ve tıklama | Cevapta kaynak gösterilmek |
| Okuyan | Arama motoru botu | Dil modeli ve arama botu |
| Kritik içerik biçimi | Başlık, uzun metin, bağlantılar | Kısa ve kesin cevap blokları, tablolar |
| Yapısal veri | Zengin sonuç için | Varlık tanımı için kritik |
| JavaScript | Taranabilir ama riskli | Büyük risk; metin HTML'de olmalı |
| Ölçüm | Sıra, tıklama, gösterim | Alıntılanma, marka sorgusu artışı |
İkisi birbirinin alternatifi değil. AEO için yaptığınız her şey SEO'ya da yarar; tersi her zaman doğru değildir.
Teknik SEO kapsamında neler yapıyoruz
- Site mimarisi: Hangi sorgunun hangi sayfaya ait olduğunu yazılı olarak belirleriz; iki sayfa aynı sorguya girip birbirini yemez.
- URL ve yönlendirme: Okunabilir adresler, eski adreslerden 301 haritası, kopya adreslerin temizlenmesi.
- Taranabilirlik: robots.txt, XML site haritası, canonical etiketleri, gereksiz sayfaların indeks dışı bırakılması.
- Hız: Core Web Vitals hedefleri (LCP, INP, CLS), görsel formatları, yazı tipi yüklemesi, gereksiz JavaScript'in kaldırılması.
- Yapısal veri: Organization, WebSite, Service, Product, Article, BreadcrumbList ve FAQPage düğümleri tek bir
@graphiçinde birbirine bağlı. - Çok dillilik: hreflang etiketleri ve dil sürümleri arasındaki tutarlılık.
- Erişilebilirlik: Başlık hiyerarşisi, alternatif metinler, kontrast — bunlar aynı zamanda tarama kalitesini yükseltir.
AEO için somut olarak ne yapıyoruz
AEO moda bir kelime hâline geldi ama pratikte yapılacaklar oldukça somut:
Cevap blokları
Her sayfanın tepesine, o sayfanın ana sorusunu 40–70 kelimede cevaplayan bir paragraf koyuyoruz. Dil modelinin alıntılayacağı blok bu.
Soru biçiminde başlıklar
Bölüm başlıkları insanların gerçekten sorduğu sorularla aynı dili kullanır; kurum içi jargonla değil.
Tablolar ve listeler
Karşılaştırma, kapsam ve fiyat bilgisi düz metin yerine tabloya alınır; bu veriler modeller tarafından çok daha güvenilir çıkarılır.
Varlık tanımı
Firmanın kim olduğu, nerede olduğu ve ne yaptığı yapısal veriyle tanımlanır ve tüm sayfalarda aynı kimliğe bağlanır.
llms.txt
Sitenin yapısını ve önemli sayfalarını dil modellerine düz metin olarak anlatan dosya eklenir.
JavaScript'siz okunabilirlik
Sayfanın metni JavaScript kapalıyken de okunabilir olmalı. Sekme, akordiyon ve karusel içindeki metin HTML'de durmalı.
En sık karşılaştığımız sorun: İçeriğin JavaScript ile sonradan sayfaya yazılması. Ziyaretçi görür, Google çoğu zaman görür, dil modelleri sıklıkla göremez. Bir sitenin AEO performansını en çok düşüren tek teknik karar budur.
Site yenilerken 301 yönlendirme neden kritik
Yenileme projelerinde en pahalı hata eski adresleri atmaktır. Yıllarca biriken arama değeri adrese bağlıdır; adres kaybolursa değer de kaybolur. Her yenileme projesinde eski adres listesini çıkarıyor, her birinin yeni karşılığını belirliyor ve yayına alırken 301 yönlendirmeleri uyguluyoruz.
Yayından sonraki ilk iki hafta Search Console üzerinden 404 takibi yapılır; gözden kaçan adresler yakalanıp yönlendirilir.
Ne raporluyoruz
Sıralama ekran görüntüsü göndermiyoruz. Aylık raporda şunlar olur: Search Console verisiyle gösterim ve tıklama değişimi, hangi sorgularda yeni sayfa görünmeye başladı, teknik hata listesi (404, indekslenmeyen sayfa, yavaş sayfa) ve o ay yapılan işler. Yapay zekâ motorları tarafında ise marka sorgularındaki değişimi ve örnek sorgularda kaynak gösterilip gösterilmediğinizi takip ediyoruz.
Bu hizmetin çıktıları.
Aşağıdaki projelerde bu hizmet kullanıldı.